Die Grenze en bierverkoop
Bert Hesselink bouwde zijn discountketen Die Grenze uit tot meer dan 75 winkels door te doen wat anderen laten: restpartijen opkopen en die spotgoedkoop doorverkopen. Producten met een kort leven, overschotten van fabrikanten, speciaalbieren die uit het assortiment verdwijnen. Het verdienmodel is simpel en effectief. Totdat er alcohol in het spel komt, zo is in het AD te lezen.
We vroegen Die Grenze om een reactie. Financieel directeur John Nootenboom beantwoordde de vragen per mail.
Wat is er aan de hand?
Die Grenze verkocht een sixpack Hoegaarden Witbier (6 flesjes van 30 cl) voor € 4,99. De NVWA berekende dat dit neerkwam op een korting van ruim 31 procent en legde een boete op van ruim € 5.000. Sinds 2021 mag alcohol in Nederland namelijk met maximaal 25 procent korting worden aangeboden. De maatregel, onderdeel van de Alcoholwet, moet stuntprijzen ontmoedigen en overmatig alcoholgebruik tegengaan.
De toezichthouder gebruikte als referentieprijs de laagst vindbare prijs bij de concurrentie: € 7,29 bij supermarkt Dirk. Vandaar die 31 procent. Maar de keuze voor die referentieprijs is niet zo vanzelfsprekend als de NVWA doet voorkomen.
Met welke prijs rekent de NVWA?
Volgens onze prijzendata kostte het Hoegaarden-sixpack dit jaar € 6,65 bij zowel Boni als Nettorama. Het sixpack was bij die beide winkels in de aanbieding tot en met 31 mei met een aanbiedingsprijs van €4,99.
Dat roept de vraag op waarom de NVWA voor haar berekening uitging van een referentieprijs van € 7,29 bij Dirk.
De vraag is dan ook: waarom koos de NVWA voor de prijs bij Dirk als meetlat, en niet voor de laagste gangbare marktprijs? De wet bepaalt dat de korting wordt berekend op basis van de prijs die gewoonlijk voor het product wordt gevraagd. Als meerdere supermarkten het product voor € 6,65 verkopen, is dat een even legitieme referentie als € 7,29.
Die Grenze vecht de boete aan
Die Grenze laat weten het er niet bij te laten zitten. Nootenboom:
Wij hebben inmiddels bezwaar ingediend tegen de door de NVWA opgelegde boete. De beslistermijn bedraagt maximaal zes weken. Daarnaast hebben wij verzocht om een hoorzitting, zodat wij onze standpunten mondeling nader kunnen toelichten. Op dit moment is daarvoor nog geen datum bekend.
Voor de keten is het meer dan een administratieve kwestie. Nootenboom noemt het uitdrukkelijk een principiële zaak:
Voor ons is dit een principiële kwestie. De opgelegde boete hindert ons niet in onze bedrijfsvoering en ook niet in het sluiten van deals. Sterker nog: de gang van zaken en de uitspraken van de NVWA hebben ons juist extra getergd. Wij kunnen slecht tegen onrecht en zullen ons daar te allen tijde tegen verweren.
Hesselink snapt er niks van
Eigenaar Bert Hesselink betwist de boete al langer. Hij koopt producten in als restpartij, vaak voor het eerst voor zijn assortiment, en bepaalt zelf de startprijs. De NVWA kijkt daar overheen en vergelijkt met de buitenwereld, maar welke buitenwereldprijs je dan gebruikt, maakt dus nogal wat uit.
Maar vertel me dan hoe ik die indruk níet wek. Natuurlijk wil ik de indruk wekken dat het goedkoop is, dat is ons hele concept.
De boete draait ook om een tweede element: de Alcoholwet verbiedt niet alleen kortingen boven de 25 procent, maar ook aanbiedingen die de indruk wekken van een hogere korting. Bij de Hoegaardenactie stonden geen doorgestreepte prijzen of schreeuwerige kortingsteksten. Alleen de vermelding dat het product extra voordelig was.
Restpartijen schieten er ook bij in
Hesselink wijst op een onbedoeld gevolg van de regelgeving: restpartijen alcohol met een korte houdbaarheidsdatum worden door de wet feitelijk onverkoopbaar als je er geen eerlijke marge op kunt zetten. Die Grenze wil daar tijdens de lopende procedure geen concrete voorbeelden van noemen, maar sluit de ogen niet voor de bredere gevolgen. Nootenboom:
De toepassing en uitleg van deze regelgeving kan invloed hebben op de manier waarop restpartijen en scherpe inkoopdeals in de markt worden aangeboden.
De NVWA wil niet meebewegen. Ondernemers mogen zelf weten of ze restpartijen opkopen, maar de Alcoholwet blijft onverkort van kracht, aldus de toezichthouder.
Al de derde boete, en het gevecht gaat door
De boete van ruim € 5.000 is inmiddels de derde voor Die Grenze wegens te hoge alcoholkortingen. Het bedrag loopt per overtreding op. Landelijk deelde de NVWA de afgelopen drie jaar 102 boetes uit aan levensmiddelwinkels wegens schending van de kortingsregel.
Of de NVWA in de bezwaarprocedure overeind blijft met een referentieprijs van € 7,29, terwijl hetzelfde bier elders voor € 6,65 in de schappen stond, is een vraag die de komende weken beantwoord moet worden. Die Grenze wacht het niet lijdzaam af.
