Brouwers reageren met open brief op video staatssecretaris
Nederlandse Brouwers en CRAFT hebben een open brief gestuurd aan staatssecretaris van Financiën Eelco Eerenberg. Aanleiding is een videoboodschap op Instagram waarin hij de hogere bieraccijns en het schrappen van het kleinbrouwerstarief luchtig toelicht.
In zijn video legt Eerenberg uit waarom het kabinet “overbodige” fiscale regelingen opruimt. De brouwers schrijven dat ze die boodschap met grote verbazing hebben bekeken. Volgens hen zet de staatssecretaris de afschaffing van het kleinbrouwerstarief en de hogere bieraccijns veel te makkelijk weg, alsof een paar cent per glas nauwelijks iets betekent.
Daar zijn de brouwers het hartgrondig mee oneens. Een paar cent extra aan het begin van de keten wordt via groothandel, horeca en btw aan het eind van de rit een veelvoud, stellen ze. En in een krimpende biermarkt is het maar de vraag of een brouwer die kosten in zijn prijs kwijt kan, zonder zichzelf uit de markt te prijzen.
Stapeling van lasten
Het gaat de brouwers niet om één maatregel, maar om de optelsom. Ze noemen in de brief:
de afschaffing van het kleinbrouwerstarief, het verlaagde accijnstarief voor kleine brouwerijen;
de jaarlijkse, automatische indexering van de bieraccijns;
een hogere belasting op leidingwater, een van de hoofdingrediënten van bier;
de toch al gestegen kosten voor onder meer energie en transport.
Vooral die jaarlijkse indexering zit de sector dwars. Waar Duitsland de bieraccijns niet verhoogt, loopt die in Nederland voortaan ieder jaar vanzelf verder op. Volgens de brouwers betaal je in Nederland nu al tot bijna negen keer meer accijns dan in de buurlanden. Bovendien krijgen kleine brouwerijen in België en Duitsland volgens de brief een korting van 50 procent op de bieraccijns, terwijl Nederland zijn eigen verlaagde tarief voor kleine brouwers juist afschaft.
Uitnodiging voor een brouwerijbezoek
In de brief nodigen de brouwers Eerenberg uit om niet alleen vanachter een bureau te kijken, maar langs te komen bij een lokale brouwerij om te zien waar ondernemers in de praktijk tegenaan lopen.
Ze sluiten af met een waarschuwing. De 8 miljoen euro die de accijnsverhoging volgend jaar moet opleveren, zal volgens hen net als in eerdere jaren tegenvallen, terwijl de schade aan de concurrentiepositie dan al is aangericht. Of, in de woorden van de brief: penny wise, pound foolish.
De volledige brief
Hans Noorman, voorzitter van CRAFT, en Fred Teeven, voorzitter van Nederlandse Brouwers, ondertekenden de brief aan staatssecretaris Eelco Eerenberg. Dit is de volledige tekst:
Geachte meneer Eerenberg, beste Eelco,
Met grote verbazing hebben wij uw videoboodschap op Instagram gezien. Op een luchtige toon geeft u uitleg over het opruimen van “overbodige” fiscale regelingen, zoals het kleinbrouwerstarief en verdedigt u de verhoging van de accijns op bier als dat het eigenlijk om bijna niets gaat. Alsof een kostenverhoging van één of twee cent per glas nauwelijks betekenis heeft.
Die luchtigheid staat in schril contrast met de werkelijkheid waarin brouwerijen iedere dag ondernemen, investeren en werkgelegenheid creëren. Voor deze ondernemers zijn dit geen abstracte centen op een Haagse rekentafel, maar concrete kosten die rechtstreeks ingrijpen op marges, investeringsruimte en uiteindelijk de prijs voor de consument. Die paar centen maken het verschil tussen iets verdienen of niets verdienen. Dat u deze gevolgen zo luchtig wegzet, raakt ons. Het doet geen recht aan de zorgen van brouwers en de impact die uw beleid op onze sector heeft.
“Wordt je bier dan heel veel duurder? Dat valt gelukkig wel mee.” Dit zijn uw woorden. Maar hoe weet u dat zo zeker? Een kostenverhoging van een paar cent betekent niet dat de consument uiteindelijk ook slechts een paar cent meer betaalt. Zo werkt een keten met brouwer, groothandel, horeca en btw helaas niet. Die paar cent aan het begin van de keten zijn aan het einde van de rit een veelvoud. Dus als het de brouwer lukt om de kostenverhoging door te berekenen in de prijs, dan heeft dit dus wel degelijk impact.
Maar in de krimpende en onder druk staande biermarkt is het maar de vraag of de brouwer in de positie is om de kostenverhoging door te berekenen. Een brouwer kan die kosten namelijk niet zomaar doorberekenen zonder het risico te lopen zichzelf uit de markt te prijzen. Een verhoging van de kostprijs met een paar cent, werkt aanzienlijk door in zijn marge op een glas bier.
De stapeling is het probleem. Het gaat bovendien niet om één maatregel, maar om een stapeling van maatregelen zoals het afschaffen van het verlaagde tarief voor kleine brouwerijen, de jaarlijkse indexering van de bieraccijns en de verhoging van de belasting op leidingwater, een belangrijk ingrediënt van bier. Dit komt bovenop alle andere kostenstijgingen, zoals die op energie en transport, waarmee onze sector te maken heeft.
Met name de jaarlijkse indexering van de accijns verdient aandacht. Een verhoging is al heel vervelend; een belasting die vervolgens ieder jaar automatisch verder oploopt, is van een heel andere orde. Het betekent dat de lasten voor Nederlandse brouwerijen jaar na jaar verder toenemen, terwijl de bieraccijns in onze buurlanden, met Duitsland voorop, niet verhoogd wordt. Nu al wordt in ons land tot bijna 9 keer meer accijns betaald en dat zal alleen meer verder oplopen. Daarmee wordt niet alleen de concurrentiepositie van vandaag geraakt, maar wordt deze ieder jaar verder uitgehold. Juist dat schetst een zorgelijk perspectief voor de Nederlandse brouwerijsector. De politiek kan en mag dit beleid daarom niet los zien van wat er om ons heen gebeurt.
Een gelijk speelveld? Nu steeds meer consumenten hun boodschappen over de grens doen, wordt het prijsverschil tussen Nederland en onze buurlanden alleen maar relevanter.
De bieraccijns in onze buurlanden ligt al aanzienlijk lager. Bovendien geven veel andere Europese landen kleine brouwerijen wel een korting op de bieraccijns. In België en Duitsland ontvangen kleine brouwerijen maar liefst een korting van 50%. Terwijl andere landen hun kleine brouwers daarmee ruimte geven om concurrerend te ondernemen, schaft Nederland de korting af en zet daar een jaarlijkse accijnsindexering tegenover: een automatische en steeds verder oplopende lastenverzwaring.
Het verschil moet uiteindelijk ergens worden betaald. Een brouwer kan de extra lasten niet onbeperkt zelf dragen, maar kan ze ook niet zonder gevolgen doorberekenen. Wie zijn prijs verhoogt, loopt het risico zichzelf de markt uit te prijzen; wie dat niet doet, ziet zijn marge verdampen. Dat is geen gelijk speelveld.
Ruim fiscale regelingen op, niet de sector Wij vragen geen voorkeursbehandeling. Wij vragen om een gelijk speelveld dat rekening houdt met de internationale concurrentie waarin onze sector opereert én met de stapeling van lasten die uiteindelijk bij ondernemers en consumenten terechtkomt. Pas op dat u met het opruimen van fiscale regelingen niet ook de economische activiteit erachter opruimt. Dan schiet beleid zijn doel voorbij.
Daarom nodigen wij u uit: kijk niet alleen vanachter een bureau naar wat deze maatregelen op papier opleveren. Kom eens langs bij een lokale brouwerij en kijk met eigen ogen waar ondernemers in de praktijk tegenaan lopen en wat deze maatregelen voor hen betekenen.
Penny wise, pound foolish Wij roepen u dan ook met klem op om af te zien van de jaarlijkse indexering van de bieraccijns en het kleinbrouwerstarief te continueren. Nederland heeft behoefte aan een ondernemingsklimaat waarin bedrijven zoals brouwerijen kunnen investeren, innoveren, werkgelegenheid creëren en belasting afdragen zonder dat zij door een stapeling van lasten op achterstand worden gezet.
U raamt zich nu rijk met de 8 miljoen euro die de verhoging van de accijns op bier volgend jaar moet gaan opbrengen. Maar straks komt u er bij de Voorjaarsnota achter, zoals steeds de afgelopen jaren, dat de opbrengst is gedaald in plaats van gestegen. Maar de schade is dan al aangericht. Het verzwakken van de concurrentiepositie van Nederlandse brouwerijen voor een paar extra belastingcenten is uiteindelijk penny wise, pound foolish.
Met vriendelijke groet, Hans Noorman, Voorzitter CRAFT Fred Teeven, voorzitter Nederlandse Brouwers
De maatregelen maken deel uit van het Belastingplan 2027, dat de Tweede Kamer de komende tijd behandelt. Het is aan de Kamer om te beslissen of de lastenverzwaringen voor brouwers doorgaan. Lees alles over de huidige en geplande accijns op bier.